لوریس چکناواریان

 

لوریس چکناواریان (به ارمنی: Լորիս Ճգնագորյան) (زاده ۱۳۱۶/۱۹۳۷-) آهنگساز و رهبر ارکستر ایرانی است. او بیش از ۷۵ اثر (شامل سمفونی، اپرا، موسیقی مجلسی، کنسرتو برای پیانو، ویلن، گیتار، ویولن سل و پیپا، موسیقی باله، آثاری برای گروه کر، یک رکوئیم، و یک اوراتوریو و بیش از ۴۵ موسیقی فیلم ساخته‌است.

چکناواریان از سال ۱۹۸۹ (میلادی) تا ۲۰۰۰ رهبری ارکستر فیلارمونیک ارمنستان را برعهده داشت و بیشتر در ارمنستان به سر می‌برد. به مدت ۳ سال (۹۳-۱۹۹۱) نیز برای اجراهای خیریه با این ارکستر در وین بود.

زندگی و فعالیت هنری

لوریس چکناوریان از ارمنی‌های ایرانی و زاده بروجرد است. او تحصیلات موسیقی خود را از سال ۱۳۳۲ در هنرستان عالی موسیقی آغاز کرد. مدتی بعد به وین عزیمت نموده و تا سال ۱۳۴۰ در فرهنگستان موسیقی این شهر به تحصیل آهنگسازی و رهبری ارکستر اشتغال داشت. سپس به ایران بازگشت و ضمن تدریس در هنرستان عالی موسیقی و ترتیب دادن نمایشگاهی از سازهای ملی در انستیتو گوته تهران، تصدی صداخانه ملی هنرهای زیبای کشور را عهده دار شد.

چکناواریان در اواخر سال ۱۳۴۲ رهسپار اتریش شد و در سالزبورگ کار آهنگسازی را ادامه داد. دو سال بعد به آمریکا رفت و چندین سال در دانشگاه میشیگان به ادامه تحصیل در رشته‌های آهنگسازی و رهبری ارکستر پرداخت. وی در سال ۱۳۴۹ به ایران بازگشت و علاوه بر کنسرت‌هایی با ارکستر سمفونیک تهران، ارکستر مجلسی و تلویزیونی ملی ایران و... (به عنوان رهبر میهمان)، آثار متعددی آفرید که اکثر آنها در تالار رودکی اجرا گشت.

چکناواریان در سال ۱۳۵۱ به رهبری ارکستر اپرای تهران منصوب گردید. چکناواریان پس از انقلاب در ارمنستان اقامت گزید و در ایروان به فعالیت‌های هنری خود ادامه‌داد. وی در حال حاضر رهبری ارکستر مجلسی رودکی را عهده‌دار می‌باشد

آثار

• اپرای پردیس و پریسا
• اپرای رستم و سهراب
• باله سیمرغ
• آهنگ نور و صدا (برای جشنهای تخت جمشید)
• توکاتا و فوگ برای ارکستر زهی
• کنسرتوپیانو
• سمفونی پرسپولیس (سال 1384)

موسیقی فیلم

• من ایران را دوست دارم (به کارگردانی: خسرو سینایی)
• پرتو یک حماسه (به کارگردانی: منوچهر طیاب)
• تنگسیر (امیر نادری)
• مناظر ایران (به کارگردانی: هوشنگ شفتی)
• موسیقی سریال زندگی مسیح (به کارگردانی نادر طالب زاده)

 

لوریس چکناواریان (به ارمنی: Լորիս Ճգնագորյան) (زاده ۱۳۱۶/۱۹۳۷-) آهنگساز و رهبر ارکستر ایرانی است. او بیش از ۷۵ اثر (شامل سمفونی، اپرا، موسیقی مجلسی، کنسرتو برای پیانو، ویلن، گیتار، ویولن سل و پیپا، موسیقی باله، آثاری برای گروه کر، یک رکوئیم، و یک اوراتوریو و بیش از ۴۵ موسیقی فیلم ساخته‌است.

چکناواریان از سال ۱۹۸۹ (میلادی) تا ۲۰۰۰ رهبری ارکستر فیلارمونیک ارمنستان را برعهده داشت و بیشتر در ارمنستان به سر می‌برد. به مدت ۳ سال (۹۳-۱۹۹۱) نیز برای اجراهای خیریه با این ارکستر در وین بود.

زندگی و فعالیت هنری

لوریس چکناوریان از ارمنی‌های ایرانی و زاده بروجرد است. او تحصیلات موسیقی خود را از سال ۱۳۳۲ در هنرستان عالی موسیقی آغاز کرد. مدتی بعد به وین عزیمت نموده و تا سال ۱۳۴۰ در فرهنگستان موسیقی این شهر به تحصیل آهنگسازی و رهبری ارکستر اشتغال داشت. سپس به ایران بازگشت و ضمن تدریس در هنرستان عالی موسیقی و ترتیب دادن نمایشگاهی از سازهای ملی در انستیتو گوته تهران، تصدی صداخانه ملی هنرهای زیبای کشور را عهده دار شد.

چکناواریان در اواخر سال ۱۳۴۲ رهسپار اتریش شد و در سالزبورگ کار آهنگسازی را ادامه داد. دو سال بعد به آمریکا رفت و چندین سال در دانشگاه میشیگان به ادامه تحصیل در رشته‌های آهنگسازی و رهبری ارکستر پرداخت. وی در سال ۱۳۴۹ به ایران بازگشت و علاوه بر کنسرت‌هایی با ارکستر سمفونیک تهران، ارکستر مجلسی و تلویزیونی ملی ایران و... (به عنوان رهبر میهمان)، آثار متعددی آفرید که اکثر آنها در تالار رودکی اجرا گشت.

چکناواریان در سال ۱۳۵۱ به رهبری ارکستر اپرای تهران منصوب گردید. چکناواریان پس از انقلاب در ارمنستان اقامت گزید و در ایروان به فعالیت‌های هنری خود ادامه‌داد. وی در حال حاضر رهبری ارکستر مجلسی رودکی را عهده‌دار می‌باشد

آثار

• اپرای پردیس و پریسا
• اپرای رستم و سهراب
• باله سیمرغ
• آهنگ نور و صدا (برای جشنهای تخت جمشید)
• توکاتا و فوگ برای ارکستر زهی
• کنسرتوپیانو
• سمفونی پرسپولیس (سال 1384)

موسیقی فیلم

• من ایران را دوست دارم (به کارگردانی: خسرو سینایی)
• پرتو یک حماسه (به کارگردانی: منوچهر طیاب)
• تنگسیر (امیر نادری)
• مناظر ایران (به کارگردانی: هوشنگ شفتی)
• موسیقی سریال زندگی مسیح (به کارگردانی نادر طالب زاده)

چکناواریان در محک

سومين فستيوال موسيقي محك به رهبري لوريس چكناواريان و با همراهي اركستر مجلسي ارمنستان از 5 خرداد به مدت 8 شب در موسسه خيريه محك برگزار مي‌شود.

 اين فستيوال كه با هدف حمايت از كودكان مبتلا به سرطان برگزار مي‌شود يكي از بزرگ‌ترين اتفاقات فرهنگي و هنري ايران در سال جاري خواهد بود و شركت كنندگان دراين كنسرت علاوه بر گوش دادن به موسيقي، به كودكان مبتلا به سرطان نيز كمك مي‌كنند.
از ويژگي‌هاي منحصر به فرد اين فستيوال اجراي قطعات جديد وغير تكراري درهر شب از جمله قطعات تلفيقي از موسيقي كلاسيك ايراني و كلاسيك خارجي همچون چهار فصل ويوالدي، پيانوكنسرت شوپن و مندلسون است.
بنابراين گزارش، عوايد حاصل از اين فستيوال صرف هزينه‌هاي درمان كودكان مبتلا به سرطان خواهد شد.براي تهيه بليط مي‌توانيد با شماره تلفن [phone]و 23501089 تماس حاصل نماييد و يا به دفاتر محك مراجعه نمايد.

منبع : فارس 

با توجه به این که استاد شجریان را همواره دوست می داشتم و دوست خواهم داشت و همیشه احترام زیادی به دماوند آواز ایران قائل هستم و معتقدم که سالها طول خواهد کشید که خواننده ای همانند استاد پا به عرصه هنر ایران زمین بگذارد ولی فکر می کنم استاد در نوشتن متن زیر بیش از حد دچار احساسات شده اند و بهتر بود کمی هم واقعیت را می دیدند و می شنیدند زیرا که بسیاری از بینندگان کنسرت همایون نارضایتی خود را در همان کنسرت بیان کردند ما نباید همیشه تعریف ها و تمجید ها را بشنویم .

به نظر بنده صحبت های استاد همراه با بزرگ نمایی می باشد.

...

تعریف شجریان از همایون درست یا غلط؟

«محمدرضا شجريان» در يادداشتي كه درباره كنسرت «همايون شجريان» و همنوازان حصار منتشر كرده نوشته است:همايون نشان داد كه فرزند خلف نغمه و آواز است و ريتم‌ها هر قدر تركيبي و پيچيده باشند به‌راحتي از عهده بر مي‌آيد.

به گزارش خبرگزاري فارس، شجريان در اين يادداشت كه متن كامل آنرا سايت دل آواز منتشر كرده نوشته است: "شب چهارشنبه اول ارديبهشت ماه هشتاد و نه، وقتي براي ديدن برنامه كنسرت همايون و علي قمصري و گروه حصار به سالن ميلاد وارد شدم در ابتدا شور و هيجاني از حق شناسي و تشويق باشندگان را شاهد بودم كه در پاسخ به آن هرچه مي‌كردم باز ناتوان بودم. لحظه‌اي آرام گرفتيم تا با ورود هنرمندان جوان رقص رنگين كمان صداها و چهچهه‌ها آغاز شود. نظم سالن خوب بود و صدابرداري از هميشه بهتر بود.
در ادامه اين يادداشت مي‌خوانيم: گروه همنوازان حصار، جوانان برخاسته از اصالت فرهنگ خانواده‍‌هاي موسيقي ايران با سرپرستي و آهنگسازي علي قمصري در كنار همايون از برخي ديواره‌ها و حصارهاي دست و پا گير سنت‌هاي كهن گذشته، ضمن احترام و فراگيري و حفظ نژادگي هنر آوا و نواي برخاسته از فكر و دست و پنجه و حنجره و دلهاي سازندگان و حافظان نغمات، مقام‌ها و رديف‌ها و آهنگ‌هاي زندگي مردمان هر گله از سرزمين پهناور و كهن ايران زمين، نداي انباشته در انديشه و دلهاي معصومانه خود را، بگونه‌اي ديگر از عرف گروه‌نوازيهاي شناخته شده صد ساله اخير كه هركدام در زمان خود تحسين‌برانگيز و دلنشين بوده‌اند، با واژه‌ها (موتيف‌ها) و نغمات و رنگين كمان صداهاي زيروبم و ريتم‌هاي پر شور و حال برخاسته از دل علي قمصري را به گوش جان رساندند.
وي ادامه داده است: شنونده در اين شب مي‌بايد چهار تا چشم و گوش ديگر از كنار دستي خود قرض مي‌گرفت تا ببيند و بشنود اين جوانان پرانگيزه چه فتنه‌اي به پا كرده‌اند.
شجريان در ادامه يادداشت خود آورده است: پنجاه سال است كه در موسيقي حرفه‌اي در كنار اساتيد و هنرمندان بزرگ و صاحب سبك و آفرينش بوده‌ام. از آنها آموختم و نيز ارائه و تدريس كردم، با ديگر موسيقي‌هاي پيشرفته ملل كم و بيش آشنا بوده و به‌دقت گوش كرده‌ام، از كلاسيك تا جاز و پاپ ماندگار گرفته تا موسيقي‌هايي كه هرچند سال يكبار از درون جوامع برمي‌خيزد و فروكش مي‌كند را شنيده‌ام، اما انديشه ريتميك آهنگيني بدينگونه كه ثانيه‌هاي زودگذر را متوقف كند وهر ثانيه بيش از ده صداي هماهنگ در پيوند با واژه‌هاي دلنشين و ريتمهاي تركيبي و پيچيده را بيافريند تا بحال نديده‌ام، منظورم سرعت در نوازندگي نيست بل در زماني زودگذر پيوند هنرمندانه و منطقي صداهاي يك واژه از جملگان بر آمده از انديشه علي قمصري است، كه با تردستي نوازندگان پرشور و جوانش همچون چكاچك شمشيرهاي آهنگين سرداران جوان، گاه مي‌جنگد و گاه نغمه همنوائي سر مي‌دهد و گاه چون آواز عاشقانه مرغان كوچك و بزرگ جنگلهاي سرسبز كه با نغمه دلبري و دلدادگي جفت خود را به ميهماني زندگي مي‌خوانند بگوش جان مي‌رسيد. اين همه برخاسته از شهامت جواناني است كه در شرايط مناسب، بار درون خود را آزاد مي‌كنند و شور و شادي مي‌بخشند.
وي آورده است:هر بار كه شاهد شهامت هنرمندانه هنرمندي خلاق بوده‌ام ديده‌ام كه چگونه دل‌هاي زمانه تسخير او شده و با او زندگي كرده‌اند، نمونه آشكارش استاد حسين عليزاده است كه آغازگر راهي در آهنگسازي و همنوازي شد كه هنرمندان بعد از او اين جرات و شهامت را پيش رو دارند و موفقيت او را همچنان شاهدند.
وي در ادامه نوشته است: علي قمصري به شكلي گاه نه چندان دور و گاه متفاوت و مخصوص خود صداهاي زير و بم و هماهنگ را ببازي هنرمندانه ميگيرد و چون آبشاري بر دل شنونده مي‌ريزد. شهامتش از حد گذشته و گستاخانه صداها را مجبور به همزيستي مسالمت‌آميز مي‌كند. از طرز كارش پيداست كه امكانات سازها و نوازندگان را به خوبي مي‌شناسد. تك تك نوازندگان جوان، سامان صميمي ، نگار خاركن، نوشين پاسدار، عربشاهي، مصباح قمصري، رضائي نيا، نصيري و آئين مشكاتيان همگي در صحنه خوش درخشيدند و بهنگام توان و استعداد همنوازي و همنوايي خود را نشان دادند. سهراب پورناظري شهامت و استعداد فوق‌العاده‌اي در نوازندگي و هماهنگي از خود نشان داد. علي قمصري خود چيره‌دست و مسلط ساز را در اسارت خود داشت و صحنه را به خوبي اداره مي‌كرد. چنين قطعات سريع و پيچيده را در استوديو به‌راحتي مي‌توان با چند بار تكرار ضبط كرد اما براي صحنه جرات و اعتماد به نفس و تمرينات فشرده را طلب مي‌كند كه همگي داشتند.
محمدرضا شجريان ادامه داده است: همايون نشان داد كه فرزند خلف نغمه و آواز است و ريتم‌ها هر قدر تركيبي و پيچيده باشند به‌راحتي از عهده بر مي‌آيد و با استفاده از تكنيك خود تحسين و تشويق همگان را بر مي‌انگيزد. در آن شب، اين جوانان پر استعداد كاري كردند كه هر بيننده‌اي بپا مي‌خاست و با كف زدن‌ها و فرياد شادي سالن را روي سر خود مي‌گذاشتند. در چهره علي قمصري به خوبي ديده مي‌شد پديده‌اي است پرانگيزه كه مي‌تواند صحنه‌هاي بين‌المللي را تسخير كرده و شگفتي بيافريند.
در خاتمه اين يادداشت مي‌خوانيم: در همين جا با ذكر نكته‌اي معترضه به پدران و مادران و مسئولان امور بسنده مي‌كنم كه توان و استعداد جوانان را باور كنيم. انباشت اين نيروهاي پرانگيزه و هدف را ناروا داشته، راه آزاد شدن و به هدف رسيدن آنها را فراهم كنيم. ما در همه زمينه‌هاي اجتماعي، از رياضي و فيزيك و صنعت و هنر گرفته تا پزشكي و ورزش و فرهنگ و ... فراوان نيروهاي انباشته در درون جوانان داريم كه بايد راه آزاد شدن مفيد اين نيروها را دريابيم و برنامه‌ريزي كنيم تا به‌شكل شايسته‌اي در جهت تعالي زندگي آينده مردم به پيش رود و آرامش اجتماعي ببار آورد. و الا انباشت و فشردگي آن به انفجاري تبديل شده كه جز ويراني، پريشاني جامعه و پشيماني حاصلي ببار نخواهد آورد.
يك از صدها سخن اين بود و ما گفتيم.

منبع فارس